"Poezja" - wiersz-program poetycki. Broniewski konfrontuje w nim trzy tradycje literackie: świat uczuć i symboli poezji romantycznej, z typowymi rekwizytami: bielą, szeptem, księżycem, jaśminem, deszczem i srebrnym snem. Poeta odrzuca ten typ sentymentalno-uspokajającej liryki, a przywołuje kolejną - poezję tyrtejską. Ona to jedynie potrafi przypiąć "skrzydła do ramion", "bić pieśnią". Towarzyszy jej trzeci typ - poezja rewolucyjna. Jej rekwizyty to: rozwiany w walce sztandar, "harfa z żył", prosty śpiew i pochodnia "słowa powszedniego chleba". Te właśnie dwa ostatnie typy twórczości potrzebne są we współczesnym świecie.

Józef Czechowicz (1903-1939) - "poeta mitu katastroficznego" - czołowy przedstawiciel Awangardy Lubelskiej, niezwykle wyczulony na muzyczność poezji. Autor między innymi: "Przez kresy", "Na wsi", "Żal".

"Na wsi" - sielski opis polskiego krajobrazu wsi, którego obrazowanie zdominowane jest przez środki artystyczne wywołujące wrażenia zmysłowe, odczuwanie zapachu, ciepła letniego popołudnia. Pojawiają się elementy instrumentacji dźwiękowej, nadające utworowi charakter muzyczny i nastrojową tonącę. Jednak w tym pogodnym obrazowaniu pojawiają się nuty zaniepokojenia wynikające przede wszystkim z uczuć podmiotu lirycznego. Nadchodzi noc, a z nią: rozdroża, ramiona krzyża, sypiące się próchno (motywy charakterystyczne dla dekadenckiej poezji młodopolskiej). Te katastroficzne nastroje są typowe dla wielu ugrupowań poetyckich, szczególnie dla wileńskiej grupy "Żagary".

"Przez kresy" - typowy obrazek wiejskiego życia: koń ciągnie wóz, tłem jest łąka i rżysko graniczące z niebem. Muzyczność, zestrój dźwiękowy, jednolitość obrazowania, powtórzenia, stwarzają atmosferę snu. Brak interpunkcji zaciera odrębność zdań. Wszystko zlewa się w rytmiczną, półsenną wizję.

"Żal" wiersz katastroficzny, przedstawia zapowiedź wojny, w której "będę strzelał do siebie i marł wielokrotnie".

Jarosław Iwaszkiewicz (1894-1980) jeden ze Skamdrytów, zadebiutował cyklem "Oktostychy", w którym zaprezentował poetyckie definicje pojęć takich jak szczęście, erotyk, miłość itp.

"Prolog" - utwór, który niejako wyjaśnia genezę zbioru. Owe "nizane oktostychy" to zapis ulotnych wrażeń i myśli, poruszających najlepsze strefy duszy ludzkiej. Przybrane w doskonałą formę ("rząd pereł") składają się na cykl wypieszczonych klejnocików.

Erotyk" - utwór o tytule przewrotnym, bo nie o miłości w nim mowa, lecz o tym jaki kształt winien przybrać wiersz tym mianem nazwany. Iwaszkiewiczowi erotyk jawi się niczym barokowa sztuka - jaskrawa i krzykliwa na tle chłodnego, czystego, klasycznego gotyku - intelektu.

Bruno Jasieński (1901-1939) - przedstawiciel futuryzmu, autor programowych wypowiedzi w kwestii nowego rozumienia zadań literatury i sztuki, między innymi: natychmiastowej futuryzacji życia" oraz w "Manifeście w sprawie poezji futurystycznej". Był założycielem głośnego ze skandali "Klubu Katarynka" i współautorem jednoaktówki "Nuż w bżuhu" (1921). Współpracował także z Awangardą Krakowską publikując na łamach "Zwrotnicy" artykuł "Futuryzm polski - bilans" (1923). Od 1923 roku związany z lewicą komunistyczną. Szykanowany przez policję i cenzurę w 1925 roku wyjechał do Francji, gdzie działał we Francuskiej Partii Komunistycznej, założył agitacyjny zespół teatralny "Polska Scena Robotnicza". Ze względu na zbyt radykalne poglądy został jednak z Francji wydalony i w 1929 roku osiadł na stałe w ZSRR, pisząc w języku rosyjskim. W czasie stalinowskich czystek i represji wobec inteligencji zostaje fałszywie oskarżony, aresztowany w 1937 roku i skazany na 15 lat łagru. Po dwuletnim pobycie w nim, umiera w drodze na zesłanie w okolicach Władywostoku.

"But w butonierce" - manifest nonszalancji (ogłasza śmierć Tetmajera i Staffa, bezpowrotność ich poezji). Natrętnie posługuje się wyrazami obcymi i wyrażeniami technicznymi (np. coś niesie go "motorycznie", "auto w białych kłębach benzyny"), wprowadza neologizmy (np. "nie wierzę w poezyjność", "Tak mi dobrze, tak mojo").

"Pieśń o głodzie" - poemat będący wyrazem radykalizacji poglądów politycznych poety. Prezentuje w nim obraz wzburzonego proletariatu. Tu między innymi świadczący o wpływie stylistyki rewolucyjnej (Jasieński tłumaczył utwory rosyjskiego futurysty Włodzimierza Majakowskiego) fragment zat. "Śpiew maszynistuw". Opowieść o tragicznym życiu majtków na brytyjskim pancerniku, adresowana do robotników Warszawy i Łodzi. Tekst zapisany bez poszanowania reguł ortograficznych, nieomal fonetycznie (np. "po możach uniesień").

"Słowo o Jakubie Szeli" - wydany już we Francji w 1926 roku poemat, którego bohater tytułowy jawi się jako mściciel wielowiekowej krzywdy chłopskiej. Utwór odznacza się wielkim bogactwem i rozmaitością środków wyrazu, nieomal pedantycznością ortograficzną i interpunkcyjną, a nawiązuje do romantycznej tradycji powieści poetyckiej poprzez swój synkretyzm rodzajowy (opowieść poetycka przeplata się z liryką, balladową pieśnią ludową, scenami dramatycznymi i pomysłami formalnymi eksperymentatorów futurystycznych).

"Palę Paryż" - jedna z powieści Jasieńskiego (1928), fantastyczna alegoria ukazująca wizję zagłady świata kapitalistycznego i narodzin nowego sprawiedliwego ustroju.

Tytus Czyżewski (1880-1945) malarz, teoretyk i krytyk sztuki, współtwórca Awangardy Krakowskiej literackiej i artystycznej, współzałożyciel stowarzyszenia Ekspresjonistów Polskich. Zafascynowany formizmem i futuryzmem. Wspólnie z Bruno Jasieńskim i Stanisławem Młodożeńcem uczestniczył w organizowaniu grup futurystycznych. W latach 1922-1925 pracował w ambasadzie polskiej w Paryżu. Od 1930 roku mieszkał w Warszawie i zajmował się głównie krytyką artystyczną. Poetyka Czyżewskiego należy do najbardziej odkrywczych. Potrafił zapisywać wiersze w formach kubistycznych, posługiwać się dadaistyczną paplaniną, dążył do wydobycia słowa poetyckiego z logicznych struktur zdaniowych i składniowych. Była to poetyka mechanicznego kojarzenia znaczeń, symultanicznego zapisu i montażu obserwacji na wzór technik filmowych. Często też stosował chwyty typograficzno-rysunkowe. W twórczości jego widoczne jest zainteresowanie prymitywną sztuką ludową, czemu dał wyraz między innymi w "Pastorałkach" (1925) wydanych w Paryżu w 1925 roku i ozdobionych drzeworytami Tadeusza Makowskiego.

"Hymn do maszyny mego ciała" nawiązuje do filozoficznej koncepcji osiemnastowiecznego Julien’a Offray’a de La Mettrie, autora pracy "Człowiek maszyna", który z kolei, wzorując się na starożytnych koncepcjach stoików (biologiczne pojęcie duszy) uznał, że owa biologiczna dusza uruchamia nie tylko myślenie, lecz ożywia i porusza skomplikowany mechanizm człowieka. W związku z tym człowiek jest taką samą maszyną jak zwierzę, tyle tylko, że lepiej skonstruowaną i wyróżniającą się mową. Do tej koncepcji Czyżewski wprowadza niewielkie modyfikacje, wynikające z faktu powszechnego zastosowania elektryczności ("dynamo-serce", "elektryczne płuca", "magnetyczna przepona brzuszna"). Zabiegiem formistycznym jest zapisanie wiersza przestrzennie, w 3 wąskich słupkach wyrazów w górnej partii. W symetrycznie podzielonej dwoma pionowymi liniami centralnej partii utworu jest opisana "elektryczna maszyna serca" i jej funkcje. W dolnej partii, połączonej owymi dwiema liniami z górną-centralną jak przewodami telefonicznymi, mowa jest właśnie o telefonie "mego mózgu". Stąd to, co przedstawione jest graficznie, zostaje potwierdzone pojęciowo. Dalej ten mózg nazwany jest "dynamo-mózgiem", a więc urządzeniem tworzącym impulsy elektryczne płynące przez mózg do ciała. Dolna partia wiersza kończy się apostrofą do "maszyny mojego ciała".

Maria Pawlikowska-Jasnorzewska (1893 lub 1894-1945) poetka wierszy-miniatur, scenek w których operując skrótem, zaskakującym symbolem porusza zasadnicze tematy filozoficzne, takie jak sens życia, cierpienia, miłości, piewczyni świata kobiecych drobiazgów, opisywanych z prawdziwie fantastyczno-marzycielską zadumą. Znane utwory to:

"La precieuse" (z fr. wykwintnisia) stylizowany, ironiczny portrecik samej poetki, która widzi siebie jako typową wielkomiejską wykwintnisię, wtuloną w futro postać delikatną i bezradną, która nie potrafi przejść przez maleńką kałużę. Banalna sytuacja, ale zakończona pointą o charakterze nieomal egzystencjalnym: jak taka istota będzie mogła żyć w rzeczywistości, która niesie tyle problemów? Jak zdoła przygotować się do wyboru ostatecznego?

"Nike" - rozpoczyna się apostrofą do miłości, której uosobieniem jest posąg Nike z Samotraki. Budzi to wieloznaczne skojarzenia, bowiem posąg jest symbolem zwycięstwa i niezłomności, ale czas go okaleczył - skrzydlata bogini nie ma ramion. Właśnie taki wygląd rzeźby posłużył poetce do zbudowania wieloznacznej metafory: miłość nawet zraniona, okaleczona pozostaje wieczna i niezniszczalna.

Kazimiera Iłłakowiczówna (1892-1983) urodzona w Wilnie, wychowana w Genewie i Anglii, wreszcie absolwentka Uniwersytetu Jagiellońskiego. Po wybuchu wojny ewakuowana wraz z MSZ do Rumunii, do końca wojny przebywała w Cluj. W 1947 roku powróciła do kraju. Do poetów "Skamandra" zbliżyła ją dążność do upotocznienia języka poetyckiego poprzez elementy fabularne i akcenty humorystyczne.

"Opowieść małżonki świętego Aleksandra" - wiersz zbudowany z trzynastu tercyn przedzielonych wezwaniem do Aleksego podejmuje swoistą polemikę z prezentowanym w średniowieczu wzorcem uległości i samopoświęcenia. A mianowicie małżonka świętego skarży się na opuszczenie i osamotnienie. Życie upłynęło jej na tęsknocie za ukochanym i na poszukiwaniach. Wspomina losy męża, jego upokorzenia i wyrzeczenia, ale nie pochwala obranej przezeń drogi, zyskał miano świętego, a ją pozostawił z "sercem ciężkim jak ołów".

"Piotrków - 1548" - utwór nawiązujący do wydarzeń historycznych: postawy Zygmunta Augusta wobec nacisków Sejmu Piotrkowskiego, by opuścił poślubioną Barbarę. Tekst jest stylizowaną mową króla skierowaną do senatorów i posłów. Król wysuwa kolejne argumenty w obronie swego szczęścia.

Jan Lechoń (wł. Leszek Serafinowicz) Skamandryta, autor sławnego wiersza "Mochnacki", w którym przywołuje obraz autentycznego koncertu, na którym wystąpił tytułowy bohater. Muzyka jest pretekstem do opisu wizji: pejzaży Polski, w tym romantycznego dworku szlacheckiego i obrazów z historii.

Antoni Słonimski (1895-1976) malarz i poeta. Wczesna twórczość zbliżała go do kręgu parnasistów, którzy niezwykłą wagę przywiązywali do formy artystycznej dzieła. Późniejsze teksty przyniosły głównie treści ideowe i społeczne. Poeta choć solidaryzował się z ruchami demokratycznymi i socjalistycznymi, jednak niechętny był masowym manifestacjom i ruchom rewolucyjnym. W jego twórczości pojawiają się tendencje indywidualistyczne, daje się zauważyć sceptycyzm w stosunku do wszelkich "masowych" idei i przemian. Po wybuchu wojny poeta wyjechał do Francji, a następnie osiadł w Anglii. Tam został opublikowany słynny wiersz "Alarm". Na twórczość Słonimskiego wielki wpływ mieli Bernard Shaw i H.G. Wells, z którymi zetknął się za granicą. W 1951 roku powrócił do kraju.

"Czarna wiosna" - apokaliptyczny obraz rewolucji. Autor dla zwiększenia ekspresji tekstu posługuje się symboliką biblijnej apokalipsy. Obraz świata jest przerażający, jego oblicze zmieniło się za sprawą prymitywnych instynktów "chamów, chłopów, łyków", którzy niszczą wszystko to, co było synonimem przepychu, wykwintności i subtelności. Obraz ten przypomina sceny "Nie-boskiej komedii".

"Mgła na morzu" sonet, którego podmiot liryczny, podobny do Mickiewiczowskiego w "Stepach Akermańskich", wtapia się w otaczającą przyrodę, przedstawiając swe doznania wizualne i słuchowe.

"Smutno mi, Boże" - literacka parafraza "Hymnu" Słowackiego, wyrażająca ból i poczucie obcości na obczyźnie. Obraz kraju jako pięknego mitu, który ogranicza możliwości człowieka, który na próżno szuka znanych sobie miejsc. Słonimski zdawał sobie sprawę, że przez wyznawane poglądy nie był akceptowany przez rodaków, miał świadomość wyizolowania, które pogłębiało nostalgię.

Bolesław Leśmian (1878-1937) indywidualność epoki, mistrz fantastyki baśniowej i neologizmów. Rozpatrywał relację Bóg - Człowiek, dostrzegając przywiązanie ludzi do spraw ziemskich i tzw. heroiczny humanizm istnienia człowieka: "Dusiołek", "W malinowym chruśniaku", "Trupięgi", "Pan Błyszczyński", "Dziewczyna".

Dusiołek" - fantastyczny bohater to uosobienie zmory sennej, lęków i obaw, które napadają człowieka. Chłop Bajdała przysnął pod drzewem i napadł go Dusiołek. Po przebudzeniu naiwny Bajdała na wzór: Mickiewiczowskiego Konrada z "Wielkiej Improwizacji" i Kasprowiczowskich "Hymnów" występuje do Boga z pretensjami. Tekst brzmi humorystycznie, ale posiada głębszy sens: to Bóg jest odpowiedzialny za zło i ciężar psychiczny nękający człowieka, ponieważ je stworzył.

"Pan Błyszczyński" - wiersz "utkany" z neologizmów, np. "błyszczała oczu", kolejnej postaci fantastycznej, bohatera tytułowego. Osobnik ten obdarzony jest mocą twórczą, zdolną zadziwić samego Boga. Kreuje własny świat widm, który Bóg zakłóca szumem "wbrew jaworom". Mamy tu zatem do czynienia z rywalizacją o panowanie na świecie, ale też uznanie prawa człowieka do budowania własnej rzeczywistości, według fantazji.

"W malinowym chruśniaku" - najsłynniejszy erotyk Leśmiana. Kochankowie ukryci w gęstych krzewach widzą świat z innej perspektywy. Mistrzowskie jest "przejście" od malin do „myślowego" wymiaru spotkania. Siła ekspresji i erotycznego napięcia sprawia, że wiersz jest niezwykle piękny.

"Dziewczyna" - typowa ballada o rodowodzie ludowo-baśniowym, z refrenami i paralelizmami składniowymi, bogata w treści filozoficzne. Dwunastu braci usłyszało za murem głos dziewczyny i rozpoczęło proces burzenia. Niestety wszyscy zginęli. Ich cienie podjęły dzieło i w końcu mur runął. Okazało się jednak, że za nim nie ma nic. Jest to oczywiście opowieść symboliczna i wyobraża odwieczne ludzkie dążenie do ideału, wieczny wysiłek i trud, by go osiągnąć. Zakończenie może być interpretowane dwojako. Pesymistycznie - dążenia ludzkie są absurdalne i optymistycznie - aktywność, solidarna (braci jest dwunastu) walka ze światem, kruszy przeszkody i nadaje sens ludzkiemu życiu.

Tadeusz Peiper (1891-1969) teoretyk Awangardy Krakowskiej, zwany jej papieżem, osobowość kontrowersyjna. Studiował w Berlinie. Po wybuchu wojny, kiedy przebywał we Francji, jako obywatel austriacki został internowany, a po uwolnieniu wyjechał do Hiszpanii. Przełożył z francuskiego na hiszpański powieść Wł. Reymonta "Chłopi". Po powrocie do Polski w 1821 roku rozpoczął działalność artystyczną, redagował "Zwrotnicę" - programowe pismo awangardy. W czasie II wojny światowej przebywał w ZSRR i współpracował ze Związkiem Patriotów Polskich. Po wojnie wycofał się z czynnego życia literackiego, nie pozwalając jednocześnie drukować swoich utworów.

O metaforyce Peipera sądzono rozmaicie, zdecydowanie ją krytykowano bądź aprobowano i uznawano za oryginalną. Nie ulega natomiast kwestii, że poeta przyczynił się do ukształtowania nowego estetyzmu w liryce współczesnej.

"Football", osią konstrukcji jest obserwacja lecącej w powietrzu piłki i związane z nią skojarzenia wyobrażeniowe. Piłka zostaje porównana do ptaka przeistaczającego się w "ciekłą latarnię", "latającą spiżarnię słodyczy", "gniewną kreskę chłostającą niebo", "ostry wodospad, który ścieka na parujące skóry", "jedwabną bułkę". Każde kolejne skojarzenie opiera się na poprzednim i nawiązuje do niego. Dlatego też, choć wiersz wydaje się być chaotyczny poprzez zagęszczenie metafor, jest on w istocie skonstruowany precyzyjnie i posiada wewnętrzną spoistość. Taki sposób obrazowania określił Peiper jako urywkowe widzenie wewnętrzne, człowiek bowiem w swej wyobraźni nie widzi przedmiotów w ich całej formie, a jedynie w zarysie jawiącym się w kolejnych ułamkach sekundy. Metafory, jakie Peiper tworzy, zaskakują niezwykłością i absurdalnością. Mają one charakter pseudonimów, tu nazw całkowicie wymyślonych. Autor stosuje również zabieg ekwiwalencji, czyli zastępuje dany przedmiot lub uczucie, przeżycie, poetyckim odpowiednikiem, najczęściej rozbudowaną, wieloznaczną metaforą lub nietypowym porównaniem. Utwór nie ma wyraźnego zakończenia, wydaje się być urwany.

"Noga" tekst zbudowany w sposób podobny do poprzedniego, jednak szereg metafor skojarzeniowych sprawia, że tytułowa noga traci swoją tożsamość, zamienia się w coś nieokreślonego, nabiera cech bytu nierealnego, nieuchwytnego logicznemu rozumowaniu.

Julian Przyboś (1901-1970) uważany jest za jednego za najwybitniejszych przedstawicieli Awangardy. Debiutował jako poeta należący do nurtu futuryzmu, ale wkrótce zbliżył się do Awangardy Krakowskiej. W latach 1930-1935 związał się z łódzką grupą "a.r" ("artyści rewolucyjni"). Najwybitniejsze teksty, uznane za największe osiągnięcie poezji dwudziestolecia międzywojennego, napisał przebywając w Paryżu (1937-1939). Lata wojny spędził we Lwowie, od 1945 roku mieszkał w Krakowie, był pierwszym prezesem Związku Literatów Polskich.

"Z Tatr" wiersz zadedykowany "Pamięci taterniczki, która zginęła na Zamarłej Turni". Obraz górskiej przestrzeni jest niezwykle zdynamizowany efektami akustycznymi uzyskanymi dzięki metaforom ("wrzask wody obdzieranej siklawą z łożyska", "niewybuchy huk skał"). Poeta posługuje się oksymoronami, np. "gromobicie ciszy", które wprowadzają atmosferę niepokoju. Niezwykłość obrazowania polega na odwróceniu sytuacji lirycznej: krajobraz przeraża, bo tak go widzi człowiek znajdujący się na granicy życia i śmierci, dla którego wkrótce góry staną się grobem. Przyboś dąży do maksymalnej skrótowości wiersza, zagęszcza znaczenia i metafory ("to tylko cały twój świat skurczony w mojej garści na obrywie głazu"). Wyrazy umieszczone samodzielnie w jednym wersie zwracają uwagę, ich znaczenie ulega zwielokrotnieniu. Nieregularność wersów w poszczególnych strofach budzi niepokój, dystans.

Leopold Staff urodził się 14 listopada 1878 roku we Lwowie, zmarł 31 maja 1957 roku w Skarżysku-Kamiennej. "Poeta trzech pokoleń", w epoce międzywojnia prezentuje poezje codzienności, poszukiwania piękna w powszednich, rodzinnych motywach, pejzażu wsi i prac na roli.

"Kartoflisko" - słynna "pochwała wieprza i gnoju" doskonale ilustrująca upodobanie poety do podejmowania tematów codziennych i prostych i ujmowania ich w klasyczną formę.

Julian Tuwim (1894-1953) współtwórca i przedstawiciel grupy "Skamander", którego poezja wyraża wszystkie uczucia i doznania dostępne ludziom. U podłoża pojmowania poezji przez Tuwima leży znacząca dla epoki teoria Bergsona i wynikająca z niej inspiracja witalizmu i biologizmu. Sięgając do języka potocznego, aż po wulgaryzmy i trywializmy, przeciwstawił się modernistom, jednocześnie inspirowała go twórczość Kochanowskiego, Norwida i Słowackiego.

Twórczość poety można podzielić na okresy:

1918-1926: "epoka Pikadora", czas skandali towarzyskich i artystycznych (wiersz "Wiosna"). Program poetycki zawiera wiersz "Do krytyków" - radosny poeta-kpiarz, siedząc na "tylnej platformie tramwaju" rzuca światu wyzwanie głosząc, iż tematem poezji nie muszą być ani filozoficzne, ani narodowe treści, lecz beztroska i spontaniczność. Obok jednak tego nurtu typowo skamandryckiego pojawia się w poezji Tuwima nuta poważna, nowa osobowość - poety-komentatora, kogoś, kto w imieniu tłumu wypowiada się na temat wydarzeń ważnych dla kraju: "Nie chcę być przewodnikiem / Chętnie w tłum się wcisnę, / Będę Ultimus inter pares..."("Poezja"). Wyrazem tego są wiersze: "Rewizja" (opowieść o tym, jak żandarmi przeszukują mieszkanie podejrzanego i znajdują obciążające go dowody. Silnie udramatyzowana, doskonale oddaje lęk człowieka i zachowanie obu stron, chociaż nie ma tu konkretyzacji historycznej) i "Pogrzeb prezydenta Narutowicza" (żarliwy protest przeciwko zbrodni sprawców zamachu na pierwszego prezydenta Polski).

"Przy okrągłym stole" - wiersz cechuje niepowtarzalny nastrój liryczny i zestrojenie muzyczne. Z biegiem lat Z. Konieczny dopisał do niego muzykę i śpiewany przez Ewę Demarczyk z krakowskiej "Piwnicy pod Baranami" osiągnął liryczną doskonałość pieśni. Przesłaniem i inspiracją do napisania liryku stała się pieśń Franza Schuberta "An die Musik" z 1817 roku do słów Franza von Schobera, do której Tuwim nawiązuje w motcie. Tematem wiersza jest zaproszenie do dokończenia przerwanej kiedyś rozmowy. Geneza utworu i jego adresatka pozostają tajemnicą autora, jedynie można podejrzewać, że jest to żona poety.

1926-1936 i 1936-1939 okres krystalizacji poglądów Tuwima na kształt własnej twórczości.

"Do prostego człowieka" utwór, który w swojej wymowie stał się manifestem pacyfistycznym. Ostrzega przed poddawaniem się nastrojom wojennym, przygotowaniem społeczeństwa do podjęcia walki w interesach ugrupowań politycznych. Autor demaskuje słownictwo propagandy wojennej, mające charakter agitacyjny. Wiersz wymierzony jest przeciw tym ugrupowaniom, które pragnęły wykorzystać sukces militarny Polaków w I wojnie światowej, pozwalający na odzyskanie niepodległości, do walki o nowe tereny, ale i ma charakter ponadnarodowy ("O, przyjacielu nieuczony, / mój bliźni z tej czy z innej ziemi").

"Scherzo" - ("żart") opis procesu, rejestracja nastrojów młodej dziewczyny. Utwór stoi na pograniczu literatury i muzyki przez zestrojenie dźwięków akcentowych i brzmień głosek naśladujących śmiech, śpiew i łkanie.

1940-1953 czas emigracji, kiedy powstał poemat dygresyjny "Kwiaty polskie" (pisany w USA) i pracy od 1946 roku w Polsce, między innymi: jako kierownik artystyczny Teatru Nowego.

Kazimierz Wierzyński (1894-1969) współredaktor "Skamandra", którego twórczość charakteryzuje żywiołowy witalizm, afirmacja życia, sprzeciwianie się wszelkim programom i filozoficzno-estetycznym uwarunkowaniom. Wierzyński wiele podróżował po Europie, redagował "Przegląd Sportowy" i założony przez siebie tygodnik "Kultura". W 1928 roku za wiersz "Laur olimpijski" otrzymał złoty medal na Konkursie Literackim Igrzysk Olimpijskich w Amsterdamie. Po Wybuchu wojny emigrował do Francji, następnie mieszkał w Portugalii, Brazylii i USA. Tu opracował biografię F. Chopina, która ukazała się ze wstępem Artura Rubinsteina. Od 1965 roku mieszkał w Rzymie, potem w Londynie. Po debiucie Wierzyńskiego M. Dąbrowska tak oto określiła jego twórczość: "To jest chyba najradośniejsza poezja wszystkich czasów. Aż nie do wiary, że można było tyle wspaniałej poezji wydobyć z samej tylko radości istnienia".

"Zielono mam w głowie" - podmiot liryczny beztrosko i spontanicznie wyznaje, że nie zajmują go żadne poważne myśli, bez cienia żenady przyznaje się do swej niefrasobliwości i banalności skojarzeń. Cieszy się wiosną i słońcem, żyje chwilą (postawa hedonistyczna).

"Manifest szalony" - wyraża swój sprzeciw wobec wszelkich programowości sztuki i życia. Zmieniła się rola poety, a więc i kształt artystyczny poezji, która ma być wolna od konwenansów, manier, stylów, problemów psychologicznych i dywagacji. Najważniejsze jest życie samo w sobie.